Хүүхдийн амиар дэнчин тавьж буй уяачдын цолыг хураая !


2-р сарын 19
14 цаг 20 минут

     Сүүлийн жилүүдэд өвөл хаврын морин уралдааныг хориглосны хүчинд хүүхэд мориноос унаж бэртсэн, амиа алдсан тухай мэдээ олныг хиртхийлгэх нь багассан ч өв соёл устаж үгүй болох нь нэрийн дор “Дүнжингарав” уралдааныг үгүйлэгсэд олон болов.

Гэтэл хаврын бүсийн “Дүнжингарав” наадам сар шинийн баярын дараа зохион байгуулагдахад юу болж өнгөрдөг байсныг монголчууд мартаагүй болов уу.

Хурдан удмын адуу битгий хэл төмөр хүлэг ч суухаар бөөн шавар дунд “Дүнжингарав” уралдаан болж, мал хүүхэд хоёрын тамыг цайсныгаа “Сайхан уралдаан боллоо” гэж сайрхаж ирсэн.

Үнэндээ бол уяач нар нь хурган дотортой дээл, тэрбумын үнэтэй хөөргөөрөө уралдацгаан битүүхэндээ биенийхээ бэл бэнчинг л тандаж, цэнгэдэг байсан шүү дээ.  Одоо харин өв соёл устах нь гэж дуу алдацгаах…

Монгол Улсын Тод манлай уяач Д.Даваахүү, С.Эрдэнэбат, Т.Ихбаяр нар Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэтэй хамт “Монгол хууч” нэвтрүүлэгт оролцох үеэрээ “Дулаан орохоос урьтаж хаврын морин уралдааныг зохион байгуулах ёстой юм. Дулаан болчихоор шавар нь ихдээд уралдаан зохион байгуулахад тохиромжгүй болдог” гэж тархи угаав.

Тэр бүү хэл Монгол Улсын Тод манлай уяач Д.Даваахүү “Гадаадын айхтар гүрнүүд бусад улсыг өөрийн соёлгүй болгодог юм гэнэ ээ. Соёлгүй болохоор нөгөө гүрний соёл руу дагаж ороод тэр гүрэн рүү шулуухан ордог юм байна ш дээ. Тийм учраас монголчуудын том соёл болсон эрийн гурван наадмын нэг морин уралдааныг авч явахын тулд та бүхэн нэг арга зам зам олох ёстой” гэж Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнээс хүсэв.

Уг нь хүүхдийн амиар дэнчин тавихаа юман чинээ тоохоо больсон зэрлэгүүдийн зугаа цэнгэлийг хязгаарлах зорилгоор 2019 онд Засгийн газар тогтоол гарган, өвөл хаврын улиралд хурдан морины уралдаан зохион байгуулахыг хориглож байв.  Дээрх арга хэмжээний хүрээнд жил бүрийн арваннэгдүгээр сарын 1-ээс тавдугаар сарын 1 хүртэлх хугацаанд өвөл хаврын морин уралдаан зохион байгуулахыг хориглож ирсэн. Түүний хүчинд хүүхэд мориноос унасан, моринд чирэгдсэн, амь насаа алдсан зэрэг зүрх зүсэм мэдээ сонсогдох нь багассан.

Статистик мэдээгээр 1996-2019 оны өвөл, хаврын морин уралдааны үеэр 50 гаруй хүүхэд амь насаа алдсан харамсалтай тоо бий бол 2019 онд Засгийн газрын тогтоол гарснаас хойш зургаан хүүхэд амиа алдсан юм.

Хуучин цагт Үндэсний их баяр наадмын үеэр л хурдан морины уралдаан болдог, түүнийгээ монголчууд жилийн турш догдлон хүлээдэг байсан бол 1990 оноос хойш жилийн дөрвөн улиралд тасралтгүй энэхүү цэнгэлийг хийдэг болж, эцэс сүүлдээ морь тэжээж наймаа хийдэг “гар”-уудын том мөнгө эргэлдүүлдэг зугаа болж, өргөжсөнийг учир мэдэх хүмүүс ярьдаг. Тэдэнд мөнгө чухал болохоос Монгол хүүхдийн амь нас эрсдэлд орох хамаагүй. Бусдаас хямд үнээр авсан морь, эмээл хазаар, ногт, даалин, хөөргөө үнэ хөөргөн зарж, мөнгө унагах вэ гэдэг ганц зорилго бий.  Монгол өв соёл 20, 30 дугаар асуудал.

Гэвч уяачдын хийж буй лоббигоор Засгийн газрын өвөл, хаврын морин уралдааныг хориглодог тогтоол цуцлагдаж болзошгүй эгзэгтэй үед байна. УИХ-ын гишүүн Ц.Туваан нарын зүгээс ч хаврын морин уралдааныг зохион байгуулж, өв соёлоо хамгаалах ёстой гэсэн санаачлага ч гараад буй.

Түүнийг нь ч Төв аймгийн уяачид овжноор ашиглан өнгөрсөн амралтын өдөр Сэргэлэн суманд морин уралдаан зохион байгуулж, амжжээ.

“Дүнжингарав” морин уралдааныг энэ долоо хоногийн сүүлээр буюу шинийн 15-нд зохион байгуулах болсон тухай мэдээ ч дуулдаж эхлэв. Засгийн газрын 2019 оны тогтоол цуцлагдаагүй, хүчинтэй байгааг хурдан морины уралдаан зохион байгуулагчид мэдэхийн дээдээр мэдэж буй ч үнэндээ хэрэгжүүлэх хүсэл алга.

Хүний эрхийн үндэсний комиссоос аймаг, сумын Засаг дарга нарт хаврын морин уралдаан зохион байгуулахыг нутаг орондоо хориглож, Засгийн газрын тогтоолыг хэрэгжүүлэх шаардлага хүргүүлж буй ч нохой хуцсаны чинээ тоохгүй байгааг Сэргэлэн суманд болсон уралдаанаас харж болохоор байна.

Цаашдаа хүүхдийн амь нас, эрүүл мэндийг тэргүүнд тавьж, хурдан морины уралдаан зохион байгуулах санал санаачлагыг гаргаж, гардаж байгаа уяачдын алдар цолыг нь хураадаг болох эрх зүйн орчныг бүрдүүлэхгүй бол өв соёл нэрийн дор хаврын морин уралдаан хийж, том толгойлсоор л байх нь.

Төр уяачдад цол олгож болсон юм, хууль журам зөрчвөл цолоо буцаагаад авдаг байж яагаад болдоггүй юм. Бөхчүүд хориотой бодис хэрэглэснийхээ төлөө наадамд зодоглох эрхээ хасуулдаг бол хүүхдийн амь насыг эрсдэлд оруулж мэдэхээр наадам зохион байгуулж буй хүмүүст тохирсон арга хэмжээг зөрүүлээд авах л ёстой.

Эх сурвалж: Г.ХОРОЛ news.mn


АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд analiz.mn хариуцлага хүлээхгүй болно. Манай сайт ХХЗХ-ны журмын дагуу зүй зохисгүй зарим үг, хэллэгийг хязгаарласан бөгөөд мөн IP хаяг ил гарсан тул Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдын эрх ашгийг хүндэтгэн үзнэ үү. Хэм хэмжээ зөрчсөн сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй.

Сэтгэгдэл бичих





Шинэ мэдээ

Шийтгэл бол шийдэл биш аяны хүрээнд дараах уралдаанууд зохион байгуулагдаж байна4 цаг 6 минутын өмнөТөрийн банк: “Тогтвортой хөгжил-Ногоон ирээдүй” үзэсгэлэн худалдааг зохион байгуулна4 цаг 11 минутын өмнөБ.Нямтайшир: Баялгийн сангийн хуулийн төслийг бүхэлд нь дэмжиж байгаа ч анхаарах зүйлс нэлээд байна5 цаг 17 минутын өмнө“Хүүхдийг зодож шийтгэхийн эсрэг өдөр”-т зориулсан өртөөлчилсөн сургалт үргэлжилж байна5 цаг 33 минутын өмнөЭЗБХ: Үндэсний баялгийн сангийн тухай хуулийн төслийн анхны хэлэлцүүлгийг хийв5 цаг 36 минутын өмнөЦас орж цасан болон шороон шуурга шуурна5 цаг 52 минутын өмнөДорнод аймагт гарсан гурван хээрийн түймрийг бүрэн унтраалаа5 цаг 54 минутын өмнөХөдөлмөр эрхлэлтийг дэмжих тухай хуулийн шинэчилсэн найруулгын төслийг боловсруулж байна6 цаг 4 минутын өмнөНөөцийн махны өргөтгөсөн худалдааг 25 байршилд зохион байгуулна6 цаг 9 минутын өмнөТБХ: Таван асуудал хэлэлцэн шийдвэрлэв6 цаг 15 минутын өмнөБригадын генерал Ж.Болдбаатар “Эх оронч үзэл” сэдвээр уулзалт яриа өрнүүллээ6 цаг 18 минутын өмнөЭрдэнэтийн овоолгуудыг “…Үүсмэл орд”-ын заалт нь одоогийн эзэмшигчдэд үлдээх үү?!6 цаг 45 минутын өмнөЭмийн үнийн өсөлтийн талаарх нээлттэй сонсголоор гурван сэдвийн хүрээнд нийт 32 асуудлыг дэлгэлээ6 цаг 53 минутын өмнөӨнөөдөр хулгана өдөр6 цаг 56 минутын өмнөЦаг агаар: Улаанбаатарт өдөртөө 10 хэм дулаан6 цаг 59 минутын өмнөУламжлалт мал аж ахуйд тулгамдаж буй уур амьсгалын өөрчлөлтөөс шалтгаалсан сөрөг нөлөөллийг бууруулах тухай хуулийн төслийн анхны хэлэлцүүлгийг хийлээ4 сар 17. 21:48Явган явж байсан 6 хүүхдийг дайрсан ноцтой авто осол гарлаа4 сар 17. 21:41Худалдаа, аж үйлдвэрийн танхимын тухай хуулийн шинэчилсэн найруулгын төслийг өргөн мэдүүлэв4 сар 17. 14:32АТҮТ: 18 салбараар улсын дугаар хэвийн олгож байна4 сар 17. 14:25Батлан хамгаалахын сайд Г.Сайханбаяр хуулийн төслүүд өргөн мэдүүлэв4 сар 17. 14:11Чингэлтэй дүүргийн удирдах ажилтны шуурхай зөвлөгөөн боллоо4 сар 17. 12:04Биотехникийн ажил зохион байгууллаа4 сар 17. 11:59Үнэт эдлэл залилж, хил давж зугтсан байсан этгээдийг баривчлан авчиржээ4 сар 17. 11:45Л.Оюун-Эрдэнэ: Баялгийн сангийн хуулийг эсэргүүцсэн гишүүдийг нэр дэвшүүлэхгүй, тэд олигархиудынхаа нам руу явж болно4 сар 17. 9:49Хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэнийг ажлын байранд дадлагажуулах хүний нөөцийг бэлтгэж байна4 сар 17. 9:39Эмийн бүрдэл, чанарын хяналтын асуудлаарх нотлох баримтыг шинжилнэ4 сар 17. 9:30ХЗБХ: Монгол Улс дахь Хүний эрх, эрх чөлөөний байдлын талаарх 23 дахь илтгэлийг хэлэлцэв4 сар 17. 9:26Хэнтий, Дорнод, Архангай аймагт гарсан ой, хээрийн түймрүүдийг унтраалаа4 сар 17. 8:52Р.Базар банкиндаа 6 сая долларыг “төвлөрүүлээд” баривчлагдсан уу4 сар 17. 8:38Мөрөөдөлдөө хүрэх гүүр олон улсын тэтгэлгүүд4 сар 17. 8:35
Эхлэл  Редакцын бодлого  Холбоо барих
ANALIZ.MN © 2024 он. Зохиогчийн эрх хуулиар хамгаалагдсан.